|
زيبايى شناسى در ژئوتوريسم
بخش قابل توجهى از مخاطبين ژئوتوريسم را افراد عادى وغير متخصص تشکيل مى دهند.اين گروه اغلب شامل جوانان ونوجوانانى است که به دليل ماهيت سنى خود بيشتر علاقه مند به ديدن شگفتى ها ومناظر بديع و اعجاب آور هستند.ذکر يک موضوع علمى در مورد يک پديده زمين شناختى ويا تاريخچه زمين شناسى منطقه جذابيت کمترى براى اين گروه داشته وبه تنهايى خسته کننده است.
يکى از رويکردهايى که در خلال بررسى ها و پژوهش هاى ژئوتوريسم هر منطقه بايد مورد توجه قرار گيردموضوع زيبايى شناسى در پديده هاى زمين شناختى وزمين ريخت شناسى است.اين عامل در جلب توجه همگان بخصوص افراد غيرمتخصص به سمت ژئوتوريسم نقش مهمى بازى مى کند.در واقع ابتدا زيبا شناسى است که موجب جلب توجه ومعروفيت يک پديده مى شود و در مرحله بعد دانستن تاريخچه شکل گيرى اين پديده ويا اهميت علمى آن مورد توجه قرار گرفته و افراد با علاقه وکنجکاوى بيشترى به کنکاش در مورد آن مى پردازند.
اصولاًً انسان همواره به طور غريزى به دنبال زيبايى بوده و جذب پديده هاى زيبا وديدنى مى شود.اين موضوع در ژئوتوريسم نيز کاملا صادق است.پديده هاى زمين شناختى که در ژئوتوريسم مورد توجه هستند، داراى جذابيت هاى رازگونه براى مخاطبين عام بوده واينگونه افراد با توجه به پس زمينه هاى کلى که از دانش زمين شناسى در ذهن دارند ، همواره نوعى شکوه وعظمت را از اين رشته علمى را انتظار دارند .پديده هايى مانند آتشفشان ها ، دايناسورها، يخچال ها ، کانيون ها ، غارها وشهاب سنگ ها از جمله اين موارد هستند .پديده هاى کوچک مقياس نيز از اين قاعده مستثنى نبوده و جذابيت آنها در داستانى است که در دل خود دارند.
در بسيارى از موارد مردم پيش از آنکه به ساختاروسير تکاملى يک پديده زمين شناختى توجه داشته باشند، جذب ظاهر و زيبايى آن مى شوند. در مرحله بعدى است که انسان کنجکاوانه سعى در دانستن داستان آن پديده کرده وبراى بالا بردن سطح آگاهى خود در مورد آن تلاش مى کند.در واقع اغلب اين زيبايى است که تاثير اوليه را بر فرد مى گذارد نه داستان.اگر پديده اى در گام اول جذابيتى براى يک بازديدکننده نداشته باشد ، مسلماًداستان آن نيز زياد برايش جذاب نيست.مگر آنکه اين داسنان بسيار ويژه وجالب باشد.
غارها از جمله پديده هايى هستندکه همواره مورد بازديد گروه هاى مختلف مردمى قرار مى گيرند.بسيارى از اين بازديدکننده ها هيچگونه اطلاعاتى از نحوه تشکيل غار وپديده هاى داخل آن ندارند.اغلب مردم به دليل ويژگى هاى زيبايى شناختى غارها به آنها مراجعه مى نمايند و در واقع با توجه به تعريف ژئوتوريسم نمى توان آنها را ژئوتوريست فرض نمود.
اما هنگامى که آنها در مورد نحوه تشکيل غارها وغار نهشته ها اطلاعات کسب مى کنند و در واقع در مورد غارها مى آموزند ،در زمره ژئوتوريست ها به شمار خواهند رفت.بنابراين قابل تصور است که اگر در تبليغات توريستى غارها جلوه هاى تصويرى وزيبايى شناختى آنها در کنار ويژگى ها واهميت علمى شان قرار بگيرند جذب مخاطب آنها دو چندان خواهد شد.
دودکش هاى جن ، منشورهاى بازالتى ومخروط هاى تراورتن از جمله اين پديده ها هستند که شکل ظاهرى ويژه وارزش زيبايى شناسى آنها اولين عامل در جذب گردشگر استو ژئوتوريسم مى تواند از اين ويژگى به نفع خود سود برد.
برپايى نخستين نمايشگاه اختصاصى عکس ژئوتوريسم توسط نگارنده (فرهنگسراى نياوران تهران، مرداد ماه سال 1387 ) وپس از آن در خلال برگزارى نخستين کنفرانس جهانى ژئوتوريسم (فريمانتل استراليا 2008) واستقبال چشمگير وگسترده از اين دو نمايشگاه که برگزيده اى از عکس هاى ژئوسايت هاى ايران را به نمايش گذاشته بود .نشان دهنده علاقه واشتياق متخصصان و افراد غير متخصص به مناظر وچشم اندازهاى زيباى زمين شناختى است ./اين جذابيت مى تواند دستمايه هنرمندان براى خلق آثار هنرى با الهام از اينگونه پديده هاى طبيعى شده وايشان را به شکلى به همکارى در زمينه معرفى پديده ها وچشم اندازهاى زمين شناختى وجذب گردشگر تشويق نمايد.
برگرفته از اطلس توانمنديهاى ژئوپارک و ژئوتوريسم ايران نوشته عليرضا امرى کاظمى
|